Homo videns: Gizarte teledirigitua

 “ Homo sapiens “-a (kultura idatziaren produktua) “ homo videns “ batean  transformatzendago. Azkenean dena amaitzen du ikuskizun batean, gizakia irakurri  eta idazten jakin aurretik telebista baten aurrean hezitzen da. Transmititzen den informazioa, masa transformatu baino, masa gehiago produzitzen du. Beraz, telebistak, jakintza eta ulermen  gehiago suntsitzen du transmititzen duena baino. Adin  “ multimedia “ batera  pastasen gaude, mundu interaktiboa  eta  polibalioduna, jakintza berria ordenagailua da, mezu digitalizatuak bereganatzen eta transmititzen duena.

Homo sapiens-a kapazitate sinbolikoak egiten du. Gizakien kapazitate sinbolikoa lengoaian hedatzen da, komunikatzeko kapazitatean. Lengoaia komunikatzeko eta pentsatzeko trenza da.

Telefonoa, telegrafoa, irratia,...komunikazio linguistikoaren elementuak dira. Mendearen erdialdean  telebista agertzen da, “ urrunetik ikusten informatzea “. Telebista gizaki berri baten tipoa sortzen duen  bidea da, on egin, kalte egin, lagundu eta min egiten du, entretenitu eta dibertitu. Imajinak  produzitzen ditu eta kontzeptuak ezeztatzen ditu, horregatik, gure abstrakzio kapazitatea atrofiatzen du eta honekin gure ulertzeko kapazitatea.                                                  

Telebistak , prozesu elektorala, gobernua, eta gobernuaren erabakiak gogor baldintzatzen ditu. Demokrazia errepresentatiboarentzat nahikoa da, existitzeko eta funtzionatzeko, publikoak iritis propioak izatea. Telebista iritis publiko baten bozeramalea bésala inplikatzen da, errealitatean hau, ahots beraren  oihartzunaren iritzia baita. Ahots publikoak sondeoen bitartez eratuak, jendeak pentsatzen duena azaltzen digute. Sondeoen gobernua iritis desinformatuetan oinarritzen da, informazioak ez du gauzak ulertzera eramaten nozioak bakarrik ematen ditu.                                      

Telebista desinformazioa ezin da ebitatu; sareko informazioa da zirkulatzen duena; informazioa, desinformazioa, egia, gezurra dena da bat eta berdina. Eta informazio idatzia  gainditzen du; beraz, “ imagina ez du  gezurrik azaltzen “. Egia gezur moduan azaldu eta faltsutu ahal izaten du. Abstrakzio kapazitatea galtzen denean, egia eta gezurra zer den desberdintzeko kapazitatea ere galtzen da.

Telebistak gehiago reagiten du kontrako indarrak jolasean txikiagoak direnean; elekzioak pertsonalizatzen ditu, diskurtsoen ordez, pertsonak proposatzen dig. Pertsonalizazioa orokortu egiten da, imajinen política pertsonen erakusketan funtsezkoa denerarte.

Demokrazia dagoanean, beti dago política lokala, telebista berri lokaletan kontzentratzen hedatzen da. Telebistak potentzial globalak ditu, ikuskera tarteak ezeztatzen ditu, gertaerak ikustea egiten du. Baina egia esan, ehunetik 99 gertaera ez dugu ikusten. Telebista globala  10etik 20ra kanpoan dago munduan gertatzen denaren arabera, ez du bakarrik nabarmenkeria globalizatzen, bizitzako ereduak eta mundu guztiaren gustuak homogenizatzen ditu.

Demokrazia maximizazio bakoitza, adierazten du informatutako pertsonen kantitatea gehitzea eta modu berean konpetentzia, esaguera eta ulertzea gehitzea. Baina balorea “ Gran Hermano “ elektronikora pastasen da ; “ etorkizuna industria elektronikoa “ izango da. Boterea ordenagailua izango da.

Gizonaren arrazionalitatea lengoai logikoa suposatzen du eta pentsamendu abstraktu bat dedukzioaren bitartez hartzen dena. Bozeramalea arrazionala da, interes propioa segitzen du. Ondo ulertutako aukera aukeratzea dakiena da.

Teknologiak aurrera doan heinean, gizon sinesbera eta “ errugabea “ produzitzen doa. Telebista hobetuko da zuzentasun ugari eta lehiakor bat  dagoenean, telebista pribatuen bitartez eraginda. Imaginas sortutako mundua animali arrazional baten hondamena bilakatzen da eta telebista, demokrazian, efektu atzeragarri bat produzitzen du, bere euskarria eta batez ere iritis publikoa ahultzen.

Beraz, lehenengo ete behin, proletalgo intelektual bat fabrikatu da inongo konzistentzia intelektualik gabe. Proletalgo hau, handitu eta biderkatu ondoren, eskalaren barruan sartu eta apurka-apurka, oztopo guztiak  gainditu ditu, bere lekua aurkitu du erreboluzio mediatikoan. Erreboluzio hau gaur egun ia guztiz teknologikoa da; komunikabideak eta batez ere telebistak, azpikulturaren bitartez administratuak dira, kulturarik gabeko pertsonen bidez.

 

Gixane Garcia