Azpidazki

Testuak ele bietan

TESTU-MOTAK ETA KOKAPENA

Aurrena, bereiz dezagun zein testu- edo idazki-motaren aurrean gauden. Hurrena euskarazko eta erdarazko testua non kokatuko ditugun erabaki, eta kokapenaren bidez, hizkuntza bat bestea baino gehiago nabarmentzea lortuko dugu.
Hona hemen hainbat aholku.

TESTUEN SAILKAPENA, luzera kontuan izanik

1. DATUAK: batzuetan datuak bata bestearen ondoan jarri behar izaten ditugu. Beste batzuetan, aldiz, zutabeetan idazten ditugu; horrelakoetan, euskara goiko aldean eta erdara behekoan jarriko ditugu.
Izena / Nombre:                     Izena     1. abizena     2. abizena
Abizenak / Apellidos:              Nombre     1º apellido     2º apellido

2. TESTU LABURRAK: gutunak, bilera-deiak...

Oso laburrak badira, idatzi bata goiko aldean eta bestea behekoan.
Luzetxoagoak direnetan, berriz, komeni da orriaren alde berean bi zutabetan idaztea; halaber,aukeran dugu orriaren alde banatan idaztea.
Zutabeetan idaztea erabakiz gero, ezkerreko aldean euskarazkoa jarriko dugu. Izan ere, begiak alde horretara zuzentzen omen ditugu lehenengo.


3. ORRIAREN ALDE BANATAN IDAZTEKO TESTUAK:

Testuak orri bat baino gehiago hartzen duen kasuetan, orrialde asko ez badira zutabeetan ere idatz ditzakegu, erabakiren baten berri ematean, esaterako.
 

4. ORRI BAT BAINO GEHIAGOKO TESTUAK (txostenak, aktak, liburuak...)

Idatzi ezkerreko orrialdean bat eta eskuinekoan bestea. Hala ere, zutabeen kasuan ez bezala, eskuinekoak omen du lehentasuna; beraz, euskarazko testua alde horretan idatziko dugu.
 

Beste aukera bat ere badugu: liburuaren aurreko aldean bat eta atzekoan, ipurdiz gora, bestea.

TIPOGRAFIA

Tipografiak ere badu eraginik hizkuntza bat bestea baino gehiago nabarmentzeko; izan ere, zenbat eta letra handiagoa, orduan eta garrantzi handiagoa emango baitiogu hizkuntzari.
Bestetik, letra bera idazteko era ezberdinak ere baditugu eta horien artean hierarkia bat eginez gero: letra lodiz idatzitakoak dira nabarmenenak, eta etzana garrantzi txikiagokoa dugu.

DEIALDIA
DEIALDIA
DEIALDIA

Letra lodia neurriz erabiltzea aholkatzen digute. Gehiegi erabiltzen badugu, nekagarria suertatuko zaigu; beraz, zerbait azpimarratzeko eta indartzeko baino ez dugu erabili behar.
Bestalde, letra etzana irakurtzeak nekatu egiten gaitu; horregatik, ez du balio testu luzeetarako.

Bi zutabetan idatzitako testuetan (ofizioak eta gutunak, esaterako), berez hizkuntza bietan errepikatu beharko genituzkeen osagai batzuk dauzkagu, hala nola, hartzailearen datuak, igorlearenak, data... Bada, euskara nabarmentzeko beste modu bat hauxe izan daiteke: horiek guztiak euskara hutsean ematea.